Η παρθενία: κλίση, κατάσταση και έσχατος σκοπός στους περί παρθενίας λόγους των Ιωάννου Χρυσοστόμου, Γρηγορίου Νύσσης και Μεθοδίου Ολύμπου

Η παρούσα διδακτορική διατριβή εμφανίζεται ως μια πολύπλευρη προσέγγιση του ζητήματος της παρθενίας όπως παρουσιάζεται από τα επόμενα αντιπροσωπευτικά θεολογικά συγγράμματα του Γ΄ και Δ΄ αιώνα: το Συμπόσιον του Μεθοδίου Ολύμπου και τα ομώνυμα συγγράμματα Περί παρθενίας των αγίων Γρηγορίου Νύσσης και Ιωάννου Χρυσοστόμου. Το πρώτο κεφάλαιο, το οποίο χωρίζεται σε δύο υποκεφάλαια, εστιάζει πάνω στο ζήτημα της αρετής, ως ευγένεια του πνεύματος, με αναφορά τόσο στην αρχαιότητα, αλλά και στην μοντέρνα μεταηθική προσέγγισή της. Στο δεύτερο κεφάλαιο η θεώρηση της παρθενίας παρακολουθείται υπό την προοπτική της σχέσης με την ελευθερία, την οποία η αρχαιότητα δεν αντιλήφθηκε την πλήρη της έννοια, αλλά στον Χριστιανισμό συνδέθηκε με την ελευθερία απέναντι στα πάθη, η οποία είναι η προϋπόθεση της απόκτησης της παντελούς αρετής. Στο Γ΄ κεφάλαιο, ακολουθώντας τις άμεσες και έμμεσες οδηγίες των πατέρων και συγγραφέων μας λαμβάνεται υπ' όψη η πολύπλευρη σχέση της παρθενίας με το γάμο, ως ένα κεντρικό σημείο (μεταξύ των άλλων) στην προσπέλαση και διασάφηση της έννοιας της παρθενίας. Η σχέση της παρθενίας με το γάμο δεν περιορίζεται στο σωματικό και δεν αφορά μόνο τη σχέση του άρρενος με το θήλυ, αλλά η παρθενία περιγράφει ένα τρόπο ζωής και ένα συγκεκριμένο ήθος (το οποίο αποτελεί και την κατάσταση της παρθενίας), το οποίο καλλιεργείται και αποκτάται δια μέσου μιας μεθοδικής ασκητικής διαγωγής, ζήτημα το οποίο αναλύεται στο Δ΄ κεφάλαιο της παρούσας μελέτης. Στο Ε΄ κεφ. αναφερόμαστε στο ήθος της παρθένου υπό την έννοια της μεθοδικής άσκησης την οποία η παρθένος (ψυχή) δύναται να ακολουθήσει, βάσει των αρχών της πνευματικής παράδοσης της Ορθόδοξης Εκκλησίας, για να φθάσει στην τελείωση. Στο ΣΤ΄ κεφ. ασχολούμαστε με το τελευταίο ζήτημα που αναφέρεται στον τίτλο της διατριβής, το οποίο αφορά στην παρθενία ως έσχατος σκοπός. Από τα προηγούμενα προκύπτει ότι η παρθενία προσβλέπει ως αγνεία και απάθεια στην τελείωση και ουσιαστικά ισοδυναμεί με την εις τό αρχαίον κάλλος αποκατάστασιν. Στη συνέχεια εξετάζεται η εξαιρετικά σημαντική έννοια του κάλλους, για να επιστρέψουμε πάλι στην έννοια του γάμου, αυτήν τη φορά υπό τη σημασία της πνευματικής ένωσης και της «εν Πνεύματι» γονιμοποίησης. Η εργασία μας κλείνει με την θεώρηση της παρθενίας ως δυνατότητα, η οποία συμπεριλαμβάνει και το γάμο (τόσο ως φυσική όσο και ως υπερφυσική πραγματικότητα) η οποία παρέχει στον ολόκληρο άνθρωπο (που αποτελείται και από το σώμα και από την ψυχή) την έσχατη επικοινωνία και συμμετοχή στο θείο, την θέα του Θεού.

Εκτύπωση